تبلیغات
دانستنیها - آسیب شناسی نظام های سیاسی و نظام سیاسی مطلوب از دیدگاه افلاطون(قسمت3)
 

آسیب شناسی نظام های سیاسی و نظام سیاسی مطلوب از دیدگاه افلاطون(قسمت3)

نوشته شده توسط :مهدی قاسمی
پنجشنبه 6 بهمن 1390-09:39 ب.ظ

ضرورت حكومت فیلسوف، كه از مهم ترین ایده های افلاطون برای تحقق نظام سیاسی مطلوب وی می باشد و همچنین امكان تحقق این آرمان، از دیگر مباحثی است كه در كتاب جمهور مطرح شده.

شهریاری مطلق العنان و قانون گذاری توانا

البته افلاطون برای برقراری هرچه سریع تر و بهتر قانون و همچنین نیك بختی جامعه، وجود شهریاری مطلق العنان، البته، با صفات ویژه ای همچون: جوان، خویشتن دار، تیزهوش، خوش حافظه، دلیر، اصیل و نیز قانون گذاری توانا بودن را طرح می كند.69

حتی كشوری كه دو شهریار با همان صفات داشته باشد در مرتبه دوم است; «اگر در كشوری دو شهریار با همان صفات فرمانروایی كنند، آن كشور از حیث سعادت در مرتبه دوم قرار دارد. هرچه عده فرمانروایان بیشتر باشد، به همان نسبت وضع قوانین درست دشوارتر می شود... كشوری كه دارای حكومت استبدادی است، اگر از وجود قانون گذار توانا و شهریاری نیك منش و درست كار بهره مند باشد، زودتر و آسان تر از كشورهای دیگر می تواند از بهترین انواع حكومت برخوردار شود.»70

 

ویژگی های نظام سیاسی مطلوب

1. پاسخگو بودن همه مقامات جز پادشاه

از نظر افلاطون جز پادشاه همه مقامات دولتی باید پاسخگو باشند: «هركس وظیفه قضاوت به عهده گیرد یا به تصدی مقام دولتی گماشته شود، مكلف است درباره كارهایی كه به انجام وظیفه اش مربوط است حساب پس دهد به استثنای كسانی چون پادشاه كه صلاحیت اخذتصمیم درمرحله نهایی دارند.»71

 

2. ثبات در قوانین

معیار در قوانین به داوری مردم بستگی ندارد، ولی در آتن، همان گونه كه مطرح شد، در مورد موسیقی معیار را لذتی كه مردم از آن می برند قرار دادند و با اینكه موسیقی دارای انواع و اشكال معینی بود، آن را تغییر دادند و همین بی اعتنایی به قوانین موجب شد مردم دیگر به قوانین حكومت توجهی نكنند و در نتیجه، باعث لگام گسیختگی همگانی شد.72

افلاطون تغییر مكرر آداب و رسوم را خطرناك ترین بیماری برای جامعه می داند; «تغییر مكرر رسوم و آداب، و اینكه هر روز چیزی ستوده و چیز دیگری نكوهیده شود به عقیده من خطرناك ترین بیماری هاست كه هرچه زودتر باید از آن پیش گیری كرد.»73 هیچ كس حق ندارد جز سرودهایی كه از طرف عموم به رسمیت شناخته شده و جنبه مقدس پیدا كرده اند، چیز جدیدی ابداع كند.74

 

3. هدف وسیله را توجیه می كند

اگر قانون گذار مطلبی را مفید بداند می تواند دروغ بگوید و به هر وسیله دیگری متوسل شود; «اگر قانونگذار كه به وظیفه خود واقف است بخواهد به منظور تشویق جوانان به كسب فضیلت انسانی دروغی بگوید، دروغی مفیدتر از آن سخن نخواهد یافت تا به یاری آن مردمان را وادار كند كارهای نیك و عادلانه را به میل و رغبت انجام دهند نه از روی اجبار.»75

قانون گذار برای پای بندی جوانان و سایر اقشار به اعتقاداتی كه برای جامعه سودمند است، به هر وسیله ای می تواند متوسل شود تا همه افراد جامعه در آن معتقدات شریك شوند.76

 

4. شایسته سالاری (فضیلت محوری)

كسانی كه از فضیلت برخوردار نباشند و از روشن بینی (دوست داشتن زیبایی و نیكی و نفرت از بدی و زشتی) بی بهره باشند، هرچند در فنون دیگر سرآمد باشند، نباید هیچ شغل دولتی به آن ها واگذار شود. ولی كسانی را كه بر خلاف آنان هستند باید دانا و خردمند، به معنای راستین شمرد و بالاترین مقام های دولتی را به آنان سپرد.77

اگر شخص حاكم و یا سایر زمامداران تابع هوا و هوس باشند، قوانین پایمال می شود; «آنجا كه یك فرد یا گروه توانگران یا عامه مردم كه درونی آكنده از شهوت و هوس دارند و یگانه آرزویشان ارضای آن شهوت و هوس است... زمام حكومت به جامعه یا فردی را به دست گیرند، قوانین پایمال می شوند و راه رهایی از هر سو مسدود می گردد.»78

بزرگ ترین زیان جامعه سپردن جامعه به دست مأموران ناشایسته است; «اگر جامعه ای اجرای بهترین قوانین را به دست مأموران ناشایسته بسپارد، كوچك ترین فایده ای از قوانین نمی برد و نه تنها مورد استهزای خاص و عام می شود، بلكه بزرگ ترین زیان ها عاید آن می گردد.»79

 

پی نوشت ها


1ـ افلاطون، جمهور، ترجمه فؤاد روحانی، چ هفتم، تهران، علمی و فرهنگی، 1379، ص 114ـ115.

2و3ـ همان، ص 115ـ121.

4ـ همان، ص 121ـ122.

5ـ همان، ص 122ـ123.

6ـ همان، ص 125ـ126.

7ـ همان، ص 129.

8ـ همان، ص 204.

9و10ـ همان، ص 215.

11ـ همان، ص 218.

12ـ همان، ص 219.

13ـ همان، ص 219ـ 220.

14ـ همان، ص 221.

15ـ همان، ص 238ـ239.

16ـ همان، ص 292.

17ـ همان، ص 296ـ297.

18ـ همان، ص 355ـ356.

19ـ همان، ص 360.

20ـ همان، ص 361ـ362.

21ـ همان، ص 315ـ316.

22ـ همان، ص 407.

23ـ همان، ص 456ـ458.

24ـ همان، ص 456.

25ـ همان، ص 315ـ316.

26ـ همان، ص 364ـ365.

27ـ همان، ص 370.

28ـ همان، ص 335ـ336.

29ـ همان، ص 338.

30ـ همان، ص 338.

31ـ همان، ص 340.

32ـ همان، ص 340.

33ـ همان، ص 372.

34ـ همان، ص 395ـ400.

35و36ـ همان، ص 404ـ406.

37ـ همان، ص 341ـ342.

38ـ همان، ص 344.

39ـ همان، ص 375.

40ـ همان، ص 445.

41ـ همان. شاید از برخی عبارات افلاطون چنین برآید كه منظور او از «خدا» همان خداوند مطرح در ادیان الهی است; «آن خدایی كه به قول پیشینیان آغاز و میان و انجام همه امور در دست اوست، پیوسته در راه راست پیش می رود; زیرا طبیعت او چنان است كه هرگز دگرگونی نمی پذیرد، بلكه مراد ابدی خود را می پیماید» (دوره آثار، ج 4، ص 2148). اما با توجه به عبارات دیگری كه افلاطون دارد چنین نظری صحیح به نظر نمی آید. او خدایان متعدد را مطرح می كند (كتاب قوانین، ص 2042) به ویژه در رساله مهمانی كه پس از ذكر خدایان متعدد، بسیاری از خصوصیات انسان را به خدایان نسبت می دهد و خدایانی كه مطرح می كند مانند انسان ها دارای صفات پلید و نیك هستند (دوره آثار افلاطون، ج 1، ص 401 به بعد.) بنابراین، با توجه به مجموعه آثار افلاطون نمی توان «خدا» به مفهومی كه در ادیان آسمانی، بخصوص در اسلام است، به خدایان افلاطون نسبت داد.

42ـ افلاطون، دوره آثار افلاطون (قوانین)، ترجمه محمدحسین لطفی، چ دوم، تهران، خوارزمی، 1367، ج 4، ص 2028.

43ـ همان، ص 2042.

44ـ همان، ص 2149.

45ـ همان، ص 2200.

46ـ همان، ص 2036ـ2037.

47ـ همان، ص 2039.

48ـ همان، ص 2134 و 2112.

49ـ همان، ص 2033.

50ـ همان، ص 2033.

51ـ همان، ص 2034.

52ـ همان، ص 2113.

53ـ همان، ص 2119.

54ـ همان، ص 2130.

55ـ همان، ص 2168.

56ـ همان، ص 2038.

57ـ همان، ص 2044.

58ـ همان، ص 2130.

59ـ همان، ص 2140.

60ـ همان، ص 2114.

61ـ همان، ص 2117.

62ـ همان، ص 2116ـ2117.

63ـ همان، ص 2119.

64ـ همان، ص 2119.

65ـ همان، ص 2120.

66ـ همان، ص 2124ـ2125.

67ـ همان. ص 2125.

68ـ همان، ص 2130.

69ـ همان، ص 2140.

70ـ همان، ص 2140ـ2141.

71ـ همان، ص 2199.

72ـ همان، ص 2128و2129، 2068و2072و 2073و 2074.

73ـ همان، ص 2240.

74ـ همان. ص 2242.

75ـ افلاطون، دوره آثار افلاطون، ترجمه محمدحسین لطفی، ص 2078 و 2079.

76ـ همان، ص 2079.

77ـ همان، ص 2114.

78ـ همان، ص 2145.

79ـ همان، ص 2186.





نظرات() 


 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر


درباره وبلاگ:



آرشیو:


طبقه بندی:


آخرین پستها:


پیوندها:


پیوندهای روزانه:


صفحات جانبی:


نویسندگان:


ابر برچسبها:


نظرسنجی:


آمار وبلاگ:




برای نمایش تصاویر گالری كلیك كنید


کد گالری


Pichak go Up



سایت تفریحی اس ام اس جوکز - انواع اخبار و اس ام اس میهن موبایل - دانلود موبایل،برنامه موبایل،بازی موبایل،تم موبایل،,والپیپر موبایل






The Theme Being Used Is MihanBlog Created By ThemeBox